AI Act: τι ισχύει από 2/8/2026 και τι μετατέθηκε στο 2027 και 2028

imm ai act
AI Act: τι ισχύει από 2/8/2026 και τι μετατέθηκε στο 2027 και 2028

Ο Κανονισμός (ΕΕ) 2026/1744, γνωστός ως Digital Omnibus on AI, τροποποίησε τον Κανονισμό για την Τεχνητή Νοημοσύνη (Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1689, AI Act). Υπογράφηκε στις 8 Ιουλίου 2026, δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της ΕΕ στις 24 Ιουλίου 2026 και ισχύει από τις 27 Ιουλίου 2026, σύμφωνα με την ανάλυση της White & Case της 4ης Αυγούστου 2026.

Ο τίτλος της μεταρρύθμισης δημιούργησε την εντύπωση ότι ο AI Act μετατίθεται συνολικά. Η πραγματική εικόνα είναι πιο διαφοροποιημένη: μέρος των υποχρεώσεων μετατέθηκε σε ημερομηνίες του 2027 και του 2028, ενώ ένα σημαντικό μέρος ισχύει ήδη από τις 2 Αυγούστου 2026.

Τι ισχύει ήδη από 2/8/2026

Οι υποχρεώσεις διαφάνειας του άρθρου 50 δεν μετατέθηκαν. Το άρθρο 50 του AI Act αφορά τα συστήματα που αλληλεπιδρούν με φυσικά πρόσωπα, όπως τα chatbots, και τα συστήματα που παράγουν συνθετικό περιεχόμενο, δηλαδή κείμενο, εικόνα, ήχο ή βίντεο. Αφορά επομένως όποια επιχείρηση χρησιμοποιεί παραγωγική τεχνητή νοημοσύνη για να επικοινωνεί με πελάτες ή να δημιουργεί περιεχόμενο.

Για την επισήμανση του συνθετικού περιεχομένου (watermarking) προβλέπεται μεταβατική περίοδος. Τα συστήματα που είχαν διατεθεί στην αγορά πριν από τις 2 Αυγούστου 2026 πρέπει να συμμορφωθούν έως τις 2 Δεκεμβρίου 2026. Τα συστήματα που διατίθενται από τις 2 Αυγούστου 2026 και μετά οφείλουν να συμμορφώνονται από την πρώτη ημέρα.

Ενισχύεται επίσης η εποπτεία από το Γραφείο Τεχνητής Νοημοσύνης (AI Office) στους παρόχους μοντέλων γενικού σκοπού και σε ορισμένα συστήματα που προέρχονται από αυτούς. Για μια επιχείρηση που απλώς χρησιμοποιεί τέτοια εργαλεία, αυτό σημαίνει ότι ο πάροχος του εργαλείου θα υποβάλλεται σε στενότερο έλεγχο, και ότι αξίζει να ζητά από αυτόν τεκμηρίωση για τη συμμόρφωσή του.

Τι μετατέθηκε

Οι υποχρεώσεις για τα συστήματα υψηλού κινδύνου του Παραρτήματος ΙΙΙ, δηλαδή τα αυτόνομα συστήματα που χρησιμοποιούνται σε τομείς όπως η απασχόληση, η εκπαίδευση και η πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες, μετατέθηκαν στις 2 Δεκεμβρίου 2027. Οι υποχρεώσεις για συστήματα υψηλού κινδύνου που ενσωματώνονται σε προϊόντα του Παραρτήματος Ι, όπως ιατροτεχνολογικά προϊόντα και μηχανήματα, μετατέθηκαν στις 2 Αυγούστου 2028.

Η τροποποίηση περιλαμβάνει και άλλες αλλαγές. Επεκτείνονται οι απλουστεύσεις τεχνικής τεκμηρίωσης και τα μετριασμένα πρόστιμα για μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ενώ διατηρείται η προτεραιότητα πρόσβασης στα ρυθμιστικά δοκιμαστήρια (sandboxes). Η υποχρέωση του άρθρου 4 για την εκπαίδευση του προσωπικού στην τεχνητή νοημοσύνη (AI literacy) διατυπώνεται ηπιότερα, ως λήψη μέτρων υποστήριξης. Προστέθηκαν επίσης νέες απαγορεύσεις, μεταξύ άλλων για συστήματα που παράγουν υλικό σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών και μη συναινετικό προσωπικό υλικό. Η White & Case σημειώνει ότι η τροποποίηση δεν μειώνει πολλές από τις ουσιαστικές απαιτήσεις.

Τι σημαίνει πρακτικά για την επιχείρηση

Για τις περισσότερες ΜμΕ το πιο άμεσο θέμα είναι το άρθρο 50. Μια επιχείρηση που έχει chatbot στην ιστοσελίδα της, που παράγει εικόνες ή κείμενα με εργαλεία παραγωγικής τεχνητής νοημοσύνης για διαφήμιση ή που αναθέτει τέτοιες εργασίες σε τρίτους, καλείται να εξετάσει πώς ενημερώνει τον χρήστη και πώς επισημαίνει το περιεχόμενο. Η εξέταση προϋποθέτει ότι η επιχείρηση γνωρίζει ποια εργαλεία χρησιμοποιούνται σε ποια τμήματά της, κάτι που σε πολλούς οργανισμούς δεν είναι καταγεγραμμένο, γιατί τα εργαλεία υιοθετούνται από μεμονωμένους εργαζομένους και όχι κεντρικά.

Για τις επιχειρήσεις που αναθέτουν περιεχόμενο σε εξωτερικούς συνεργάτες, όπως γραφεία επικοινωνίας ή ελεύθερους επαγγελματίες, το ερώτημα επεκτείνεται: ποιος ευθύνεται για την επισήμανση και πώς διασφαλίζεται συμβατικά ότι ο συνεργάτης τη διατηρεί. Η απάντηση χρειάζεται να δοθεί πριν από την 2α Δεκεμβρίου 2026 για τα συστήματα που εμπίπτουν στη μεταβατική περίοδο.

Η μετάθεση των υποχρεώσεων υψηλού κινδύνου δίνει χρόνο, χωρίς να καταργεί την ανάγκη προετοιμασίας. Επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τεχνητή νοημοσύνη στην επιλογή προσωπικού, στην αξιολόγηση εργαζομένων ή στη διαβάθμιση πελατών οφείλουν να γνωρίζουν ότι αυτές οι χρήσεις αποτελούν υποψήφιες για την κατηγορία του υψηλού κινδύνου και ότι η ημερομηνία εφαρμογής είναι η 2α Δεκεμβρίου 2027.

Επόμενα Βήματα

Το πρώτο βήμα είναι μια απογραφή των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης που χρησιμοποιεί ο οργανισμός, με καταγραφή του σκοπού και του προμηθευτή. Το δεύτερο είναι η ταξινόμηση κάθε χρήσης ως προς το άρθρο 50 και ως προς την πιθανή κατηγορία υψηλού κινδύνου. Για τα συστήματα που κυκλοφόρησαν πριν τις 2 Αυγούστου 2026, καταγράψτε αν υπάρχει υποχρέωση επισήμανσης έως τις 2 Δεκεμβρίου 2026.

Η οργάνωση αυτής της διαχείρισης μπορεί να στηριχθεί σε πρότυπο. Το ISO 42001 είναι το πρώτο πρότυπο συστήματος διαχείρισης για την τεχνητή νοημοσύνη και προσφέρει δομή για πολιτικές, ευθύνες, αξιολόγηση κινδύνων και συνεχή βελτίωση. Η πιστοποίηση δεν αντικαθιστά τη συμμόρφωση με τον κανονισμό, αλλά δίνει πλαίσιο για να μην είναι η συμμόρφωση ευκαιριακή.